Heilige verdedigingsweek & de brief

Omdat we in Iran dol zijn op brieven schrijven is er weer een nieuwe brievenrel. Dit maal gaat het om een oude brief, geschreven door oud-commandant Mohsen Rezai aan wijlen ayatollah Khomeini in het laatste jaar van de Iran-Irak oorlog (1980-1988).

Zie hier een filmpje over die loopgravenoorlog (ik ben in NL dus kan ik filmpjes kijken.) Newsha's ene oom is omgekomen aan het front, de andere schroeft iedere avond zijn houten been af voor het slapen gaan.

Deze week wordt de oorlog herdacht in Iran, middels de 'Heilige Verdedigingsweek'. Ik heb er een paar dagen geleden een stuk over geschreven.

De brief - die naar buiten is gebracht door ex-president (en onderhand ayatollah) Rafsanjani - behandelt te benodigdheden voor voortzetting van de oorlog. Het moet slecht nieuws geweest zijn, want er was heel wat nodig. Meer dan 300 gevechtsvliegtuigen, 300 helicopters, duizenden tanks, enz. Volgens de BBC verlangde Rezai ook een kernwapen, maar dat is uit de Iraanse kranten (Kayhan) gefiltert.

De brief moet onder andere verklaren waarom ayatollah Khomeini destijds "de gifbeker" moest drinken en een wapenstilstand tekende. Iets wat Rafsanjani hem destijds sterk adviseerde.

Grote Satan lonkt

Omdat het goed is om ook een de andere kant van een verhaal te bekijken, vertrek ik volgende week naar het land van de Grote Satan (zo worden de Verenigde Staten officeel genoemd in Iran). Newsha is er al, want ze heeft een prijs gewonnen bij National Geographic. Ze mailde me vanochtend dat ze in een hotel zit met uitzicht op het 'Hollywood' bord en Los Angeles. Ik ben supertrots op haar.

Zelf ben ik nu in Nederland. Vanavond is er een debat georganiseerd door 'Happy Chaos' in studio 80 in Amsterdam over 'de (on)mogelijkheid van objectieve journalistiek', waar een aantal collega's en ik aan meedoen. Het zal voornamelijk over Libanon gaan.

Morgen mag ik weer aan de bak met een debat in de Rode Hoed over Nederlandse media steun aan Iran. Daarnaast wil mijn vader dat ik de garage help opruimen. Kortom, zo kom ik mijn tijd wel door in dit mistige moerasland.

Microchip & chloorkat

Drama's vandaag in het Teheraanse dierenziekenhuis! Het was tijd voor de vaccinatie van Eskandar. Dus hup in de auto, samen met mijn schoonbroer Hamid-Reza, die dol is op het beest.

Nou ben ik dol op het dierenziekenhuis want iedereen is er gezellig, overal zijn beesten en er hangt een hele losse sfeer. Veel Iraniers vinden huisdieren maar niets, daarom schept alleen al de aanwezigheid in het ziekenhuis direct een band met de andere baasjes. Daarnaast hebben ze er een koffieautomaat. Daar hou ik ook van (ja, ook in deze maand). Eskandar vindt het er natuurlijk vreselijk.

Het was druk. Er zaten twee jongens met kat Benji die chloor had gegeten. Er was een stel met een poedel die was aangereden. Zij dachten dat het beest twee gebroken poten had, maar rontgenfoto's wezen op een paar kneuzingen. "Maar hij hinkt zo", zei de eigenaar. "Hij stelt zich aan", zei dokter Peyman.

Pekinees 'Loossi' had net vier puppies gebaard. 'Loos' in het Farsi betekent iets als '(lieve) aansteller'.Dat gold zeker voor de hond. Als zijn baas twee meter weg liep begon Loossi te piepen. Eskandar heeft zijn longen leeg geblazen tegen de hond, die daar ook al van schrok.

De andere hond, Teddy, had een kap om. En nee, dat is geen verplichte islamitische regel voor vrouwtjeshonden. Teddy had een operatie gehad en mocht niet aan het veband knagen.

Toen Benji de chloorkat de behandelkamer binnenging hoorden we een laatste reutel. Daarna was de kat dood. Iedereen was heel treurig, vooral de twee baasjes. Eskandar verzette zich hevig (heel hard de dokters-assistent gekrabt) toen hij na de vaccinatie een microchip (!) ingeplant kreeg. Dit is verplicht voor buitenlandse reizen. Eskandar en ik gaan binnenkort naar Hawai, vandaar.

Uiteindelijk kochten we nog wat 'gak' (kattengrint) in de dierenwinkel en vertrokken we weer naar huis. Een microchip rijker en een chloorkat armer.

Superstar

Omdat het zo uitkwam trokken Newsha, mijn nichtje en wat vrienden naar het fastfood restaurant 'Superstar', in het noorden van de stad. Het was er bomvol, voornamelijk met tieners en gezinnen. Superstar verkoopt allerlei gefrituurde kip en hamburgers. Ja, hier worden de mensen ook lekker dik.

Binnen waren de vloeren spekglad van al het vet. Ik nam wat foto's van de dames achter de counter, vooral hun leuke hoofddoeken met Superstar-logo vielen me op. Helaas viel het hun ook op dat ik foto's nam en kwam er al snel een dame met een walkietalkie om me terecht te wijzen.

Haar andere taak was het herinnneren van de Iraanse tienermeisjes aan het 'islamitisch' dragen van hun hoofddoek. Dat islamitisch is nooit omschreven, maar als de dame langsliep schikten alle meisjes hun haarbedekking, die vervolgens direct weer op half zeven (maar niet af) gleed.

Ik nam een spice burger en mijn nichtje een soort dubbeldecker waar ze volgens mij maar één hap van heeft genomen. Vervolgens verdween ze in het speelparadijs waar een heuse oorlog tusssen de jongens en de meisjes gaande was. Dat weet ik want ik zat ernaast, gescheiden door een glazen wand.

De meisjes namen allerlei (semi-gewillige) jongens gevangen en soms vielen er rake klappen. Zoals altijd in Iran wonnen de meisjes (zoals wel vaker in dit land).

Nieuwe oplossing Midden-Oosten!

Een nieuwe oplossing voor het Midden-Oosten conflict, gisteren op de Iraanse staatstelevisie.

Ondertussen, rond de Perzische Golf

Nu Bush en Ahmadinejad volledig langs elkaar heen hebben gesproken bij de VN, is er weer een kans op een diplomatiek wonder verloren gegaan. Wat mij betreft kunnen de EU en Iran praten tot ze een ons wegen: als de VS niet meedoet, gebeurt er helemaal niets. Desondanks is wat mij betreft nog steeds alles mogelijk, van oorlog tot toenadering.

Maar los het overigens verder slechte artikel van TIME (gisteren), heb ik nog dit bericht gevonden dat niet alleen Amerikaanse mijnenvegers (nodig voor de Perzische Golf) zijn opgeroepen tot mobilisatie.

Er zijn grote defensie contracten voor luchttransporten afgesloten door het Amerikaanse leger (scroll naar beneden voor de details). Ik weet uit eigen ervaring (in Irak) dat het Amerikaanse leger geweldig veel uitbesteedt. Deze uitgaves (de contracten lopen tot september 2007) zijn volgens de schrijfster zeer ongewoon. In een vergelijkbare periode was het veel minder.

Op CNN vertelde een generaal bd dat het Amerikaanse leger al lang operaties uitvoert in Iran. Iets wat de Amerikaanse onderzoeksjournalist Seymour Hersh ook beweert. Ik heb er in ieder geval nog niets van gemerkt.

Van onze met de Amerikanen samenwerkende Nederlandse onderzeeboten dienst wordt alleen van de Walrus niet gezegd waar deze is. Vorige jaar waren onze jongens nog bij het Arabisch schiereiland. En waar ligt dat? Juist, onder andere aan de Perzische Golf.

P.s. Ben zelf ook weer terug in het land aan de Perzische Golf, gewoon met het vliegtuig overigens.

Oorlogstrom

Vandaag komt TIME magazine met een coververhaal over Iran en een mogelijke aanval op het land. Conclusie: het kan, maar het wordt geweldig duur en er zullen langdurige gevolgen zijn.

Ik heb het stuk nog niet helemaal gelezen (wacht op de hele papieren versie, straks in het vliegtuig) maar het lijkt me dat het op een (weer) belangrijk moment komt. Een dezer dagen zullen zowel George W. Bush als Mahmoud Ahmadinejad toespraken houden voor de Verenigde Naties.

Ook in TIME een lang interview met Ahmadinejad, gedaan door de Midden-Oosten correspodent nota bene in Havana. 'Interview met een gevaarlijke geest' heet het.

Mij lijkt overigens niet dat er een aanval zal plaatsvinden in de ramadan maand (die vrijdag of zaterdag volgens mij moet beginnen). Ik denk de ene week dat er niets zal gebeuren en de andere week dat het wel weer mogelijk zou kunnen zijn. En ben daarin niet de enige. Dat geeft wel aan hoe onstabiel de situatie is geworden.

Propaganda?

Afgelopen zaterdag hadden collega Thalia Verkade en ik een stuk in NRC over Nederlands subsidiegeld voor een Amerikaanse NGO die fel anti-Iraans is.

Lees hier en hier het stuk. De Amerikaanse NGO Freedom House heeft 630.000 euro gekregen voor een webplatform voor Iraanse (onbekende) oppositiefiguren. Freedom House steunt overal ter wereld revoluties (die dan wel een voor Amerika gunstige uitkomst moeten hebben).

Wat als de Iraniers allerlei media in Nederland zouden gaan steunen? Wat als ze websites en radiozenders gericht op Nederland zouden gaan betalen? Radio Imam en www.deholocaustbestaatniet.org? Hoe zouden wij dan reageren? Zouden we dat propaganda noemen? Ik zie ze al schuimbekken in het parlement.

Ben ik nou gek, dat ik dit raar vind? Waarschijnlijk ben ik gewoon dom. Er liggen immers ook geregeld Nederlandse onderzeers voor de Iraanse kust met Amerikaanse adviseurs erin. Niemand die er wat van zegt, dus wat maakt het ook eigenlijk uit?

Khosrow Hassanzadeh

Door een nare familie-omstandigheid moet ik vanavond terug naar Nederland. Vlak voor mijn vertrek had ik nog een interview met de Iraanse schilder Khosrow Hassanzadeh. Hij heeft vanaf 22 september een tentoonstelling in het Tropenmuseum.

Hassanzadeh doet alles wat hij doet met hart en ziel (ja, ik luister mijn ouwe Trockener Kecks cd's weer af). Hij kiest geen makkelijke onderwerpen (prostitutie, moorden, terrorisme) Dat is niet makkelijk want de enigen die zijn kunst kopen zijn westerlingen, terwijl Hassanzadeh juist een heel simpele jongen uit Zuid-Teheran was.

"Ik haat het om de verantwoordelijkheid te hebben", zei hij terwijl we samen een glas dronken. "Maar in Iran kan je niet anders als artiest. Het is veel moeilijker dan in Europa. Als je in Iran kunstenaar bent, plaats je je zelf ook meteen buiten de maatschappij. Dat is een eenzaam leven."

Dit klinkt warrig en hij is dan ook een kunstennaar. Ik zal het later uitleggen, mochten er mensen interesse hebben. In ieder geval 22 september in NRC.

Ik moet rennen.

De granaatappelkoning

Twee dagen geleden gingen Newsha, haar zussen wat vrienden en ik wat eten in een parkje in het noorden van Teheran. Op weg ernaar toe passeerden we een van de 60 granaatappelsap winkels van Mohammad Paymani, ook wel bekend in Iran als Mohammad 'Anari' (juist, granaatappel).

Voor de zaak stond een grote, lichtgevende hejleh, wat een soort tijdelijk praalmonument is voor een overledenene. Tussen de spiegeltjes en geleurde lampen op een ronde standaard hing de foto van de granaatappelkoning van Teheran. Hij was dood. Granaatappels zijn in Iran tevens het symbool van de liefde daarom hadden de zaken wat 'speciaals'.

'Anari' was de Iraanse versie van krantenverkoper tot miljonair. Van jonge leeftijd verkocht hij fruit en op zijn 60ste reed hij in het duurste model Mercedes. Zijn juicebars -altijd voorzien van hele muren van granaatappels, zijn een begrip in de Iraanse hoofdstad. "De Iraanse McDonalds", zo noemde de krant Sharq (vlak voordat die gesloten werd) de onderneming.

In de auto werd direct een roddelcampagne geopend. Want, wie succes heeft in Iran, vangt veel wind. "Hoe kan hij zo rijk zijn geworden van alleen maar granaatappels?", zei een van de vrienden. "Granaatappels kosten niets", antwoorde iemand anders. "Hij zat in de drugs", wist iemand te melden. "De zus van de tante van mijn oom, heeft van haar buurvrouw gehoord, wiens achterneef in de fruithandel zit dat hij van een agent had gehoord dat Anari's lichaam in stukjes was gehakt. Overal bloed!, ticke ticke!"

Verbazing in de hele auto: "Het is dus waar! Hij had schulden! Wie kan er in de duurste Mercedes rijden, slechts betaalt met granaatappels?!", concludeerde iemand uiteindelijk. Een hele zak van die dingen kost minder dan een euro in dit land. Einde discussie, geen twijfel meer mogelijk. 'Anari' was een drugsdealer. Ik hoop dat ik nooit beroemd of rijk word in Iran.

'Anari' had ruzie met zijn zoons (over granaatappels) voordat hij stierf. Het is niet duidelijk wie de zaken gaat over nemen.

(Gemiste) kansen

Hier in Iran heeft niemand aan 11 september herdenkingen gedaan. Je zou bijna vergeten dat hier na de aanslagen 5000 mensen spontaan met kaarsjes de straat opgingen om steun te betuigen aan de getroffen Amerikanen.

Vervolgens werkte de Iraanse revolutionaire garde actief mee met de Amerikanen tijdens de oorlog tegen de Taliban. De Amerikanen hadden excuses aangeboden voor de door hun georganiseerde staatsgreep tegen Mossadegh in 1953 (de eerste Amerikaanse regimechange). Er was hoop dat het goed zou komen tussen beide landen.

Nou ja, alles liep natuurlijk anders. Uit het niets bombardeerde Bush Iran tot onderdeel van de 'As van het Kwaad'. De rest is geschiedenis.

Ik weet nog dat ik die dag net klaar was met een potje tafelvoetballen en had besloten eindelijk weer eens iets aan mijn carriere te doen. Ik belde met de Volkskrant, waar ik toen wel eens contact mee had, om een verhaal voor te stellen maar aan de andere kant van de lijn was totale paniek. "Vliegtuig, New York, etc," piepte een journaliste en hing op.

11 september 2001 werd mijn vertreksein, twee maanden later zat ik in Afghanistan, twee weken daarna in Noord-Irak en nog wat later verscheepte ik vier dozen met boeken naar Iran om er te gaan wonen. Het had anders kunnen lopen...

Sharq gesloten

Sharq, de laatste, semi-onpartijdige kwaliteitskrant in Iran, is zojuist gesloten vanwege een cartoon (gevoelig onderwerp in Iran). Eerst had de krant een week gekregen om de directeur te vervangen. Dat is niet gebeurd. Vervolgens is de krant extra gecontroleerd.

De cartoon, over de nucleaire onderhandelingen, laat een schaakspel zien. Aan de ene kant van het bord een paard en aan de andere kant een ezel. Om het hoofd van de ezel zit een gouden gloed. Ik heb de cartoon zelf niet gezien, dus ik hoor dit van mensen bij Sharq. Volgens de rechtelijke macht zou die gloed refereren aan de toespraak die de Iraanse president Mahmoud Ahmadinejad vorige jaar voor de algemene vergadering van de VN hield.

In een video die op internet circuleert (Google-video vandaag niet gefilterd in Iran! Ha!) is te zien hoe Ahamdinejad aan geestelijke Javadi Amoli vertelt dat een medewerker tijdens de toespraak een gloed om hem heen zag verschijnen. Ahmadinejad's medewerkers hebben de uitspraak ontkent. Destijds werd er beweerd dat de president zou denken dat hij een speciale band met de Mahdi (shji'ietische messias) had, over wie hij tijdens zijn toespraak voor de VN sprak. Dit is een taboe in Iran.

Ik denk dat de Sharq (waar Newsha ook soms voor werkt, het is voor haar krant nummer 16 die gesloten wordt) niet voor heel lang dicht zal blijven, al is alles mogelijk. Het mag duidelijk zijn dat de rechtelijke macht een andere directeur probeert op te dringen, en dat dit een machtsmiddel is.

Er is een goede documentaire over Sharq gemaakt, 'Red Lines and Deadlines'.

UPDATE: Ik ben de prullenbak in gedoken en ziedaar, tussen de rijstresten: de gewraakte cartoon.

Religieus Lowlands

Dit weekend werd de verjaardag van de Mahdi gevierd in Iran. Overal hingen slingers en gekleurde lampjes op straat, soms voorzien van teksten als "Mijnheer, kom!"

De Mahdi, of 'Imam Zaman' is de shji'ietische 12 imam die in het jaar 874 (kleine occultatie, 941 écht zoek) na christus spoorloos verdween nabij de Iraakse stad Samarra. Volgens het bijgeloof is hij nog steeds onder de mensen, maar zal hij zich alleen bekend maken als de tijd daar rijp voor is.

Omdat zijn verjaardag wellicht een goede aanleiding is voor dit moment, komen er jaarlijks honderdduizenden mensen op die dag samen in Jamkaran, nabij Qum. Hier heeft ooit iemand een droom gehad over de Mahdi en een oproep om een moskee te bouwen. Zo gedroomd, zo gedaan. Tegenwoordig is het een van de belangrijkste pelgrimsoorden in Iran. Kortom, ik ben er ook maar heen gegaan, een feestje sla ik niet af.

Om me heen stonden huilende mensen (van blijdschap) die tevens wensen (op papier) bij zich hadden voor de Mahdi. Er staat een wensput bij het complex, dus dat komt goed uit. Niet dat ik die wensput nu had kunnen zien (ben er al eerder geweest) want het zag letterlijk zwart van de mensen, die uit alle hoeken en gaten van Iran kwamen.

Hele families zaten voor duizenden tentjes in het stof thee te drinken en rijst op te warmen. Uiteraard had de Iraanse politie weinig moeite gedaan om het een en ander in goede banen te leiden, dus was er een gigantische file op weg naar het gebedshuis. Links en rechts van de moskee werden panties en chadors verkocht, of en toe begonnen mensen liederen te zingen. Het was een soort religieus Lowlands, al was er dan maar één hoofdact.

Morgen in NRC Handelsblad meer over de Mahdi, zijn verjaardag en rol in de Iraanse politiek.

Uit balans

Ik ben bezig met twee stukken voor NRC over de (on)populairiteit van Ahmadinejad in Iran. Voor het ene verhaal ben ik naar een stadje in de Isfahan provincie geweest, daar zijn veel mensen trots op de president en steunen zijn beleid bijna blind. Voor het andere verhaal praat ik met activisten, professoren en andere groepen die nu aan de zijlijn worden gezet in Iran. Zij maken zich erge zorgen over de toekomst.

Waar tijdens de ambtsperiode van president Khatami groepen met politieke problemen altijd steun konden zoeken bij de hervormingsgezinden of conservatieven (natuurlijk zijn deze weer onderverdeeld in talloze stromingen), zijn nu alle overheidsinstituten in handen van de conservatieve stroming.

Kortom, er is geen beweging meer die bepaalde klachten binnen de samenleving weet te coordineren. Mede daarom zien we nu zoveel arbeidsprotesten en minderheden-onlusten in het land. Deze moeten zich nu wel binnen hun eigen groep organiseren omdat er geen overheidsaanspreekpunten meer voor ze zijn. Sterker nog, de overheid gaat keihard op ze in.

Wat betreft de islamitiseringsronde op de universiteiten. Begin jaren tachtig is die poging al gedaan en ook in 1996. Telkens weer lukt het niet. Verschil met die tijd is dat in Iran de verschillende politieke stromingen binnen het regime altijd in balans leefden, veilige havens creerend voor elkaars critici. Die balans is nu zoek. In zoverre maak ik me ook zorgen over de toekomst van dit land.

Holocaust cartoons

Het was al poging twee voor mij en Newsha om bezoekers voor de 'Internationale tentoonstelling voor Holocaust cartoons' te vinden bij de expositie(onderdeel van Iran's antwoord op de Deense profeet-prenten). Een week geleden was er vrijwel niemand en nu waren er zelfs maar drie bezoekers. Ondanks alle internationale aandacht was het er leeg.

Natuurlijk kwamen we net op het verkeerde moment, zo verzekerde een verantwoordelijke ons. En ja, als we wellicht morgen zouden komen hadden we meer kans om de "240" bezoekers per dag te treffen, zo zei de man. Hij liet ons in het gastenboek zien dat Thea uit Den Haag een berichtje had achtergelaten.

Na een uur wachten kwam uiteindelijk deze bezoeker binnen. De man, een voormalig militair, hield een hele ingewikkelde verhandeling over culturen, omgangsvormen en ideologie. Ik kon alleen maar staren naar de enorme hoeveelheid haar op zijn neus.

Er zijn inzendingen uit 61 landen, waarbij België sterk is vertegenwoordigd . De cartoons gemaakt door Iraniërs zijn het hardst. Die gaan er steeds vanuit dat er veel meer Palestijnen zijn omgekomen tijdens de Israëlische bezetting, dan joden tijdens de holocaust. Je kan het de tekenaars niet volledig kwalijk nemen. Iraniërs leren op school niets over de holocaust, op televisie wordt er ook bijna nooit wat over uitgezonden en de overheid heeft tegenwoordig als richtlijn dat de gebeurtenis in twijfel dient te worden getrokken.

Maar toch is het vreemd om de andere bezoeker die ik gisteren sprak, type baseej (regime-aanhanger) te horen zeggen dat de hele holocaust gelogen was en Amerika door moslims is ontdekt en dat de Mahdi (de shji'ietische, verdwenen messias die deze week zijn verjaardag heeft) heel snel terug zal keren op aarde. Hij vond deze cartoon het mooist.

Er waren natuurlijk nog veel meer werken (drie verdiepingen vol). Zoals deze, dit stuk en deze prent . Volgende week wordt de winnaar gekozen, die ontvangt 12.000 usd.

Kippengaas

Natuurlijk hadden we onze ex-straatkat Eskandar niet zomaar aan een boom gebonden tijdens onze afwezigheid. Mijn schoonvader, die ook al niet meekon naar Nederland, heeft op hem gepast.

Het is een flinke puber geworden, in kattentermen dan.

1) Eskandar is geweldig gegroeid. Zie hier VOOR en NA.
2) Eskandar springt rond als een stuiterbal, het liefst op mijn bureau of op Newsha's haar. Soms is die humeurig.

3) Iedere nacht, stipt om zes uur 'sochtends, begint Eskandar (op dat moment in een andere kamer) heel hard te mauwen. Het houdt pas op als Newsha of ik wat met hem komen spelen. Meestal moet ik dat doen.

4) Aangezien we op twaalf hoog wonen, hebben we al diverse malen bijna een hartverzakking gekregen als Eskandar op het balkon naar beneden dreigt te springen. Het beest kent geen enkele angst. Na heel veel uitleggen heb ik een bos kippengaas weten te regelen. Wat ook weer leidde tot vreselijke misverstanden in het gebouw.

"Wil meneer Thomas kippen houden op het balkon?!", vroeg de congierge verbaasd, nadat ik het woord 'kippengaas' had uitgebeeld (een simpele combinatie van de vogeltjesdans, pikbewegingen en armen boven mijn hoofd). Ja, die buitenlanders ook met hun vreemde gewoontes. Je weet het maar nooit, zag ik de man denken.

Ik weet nu dat het Farsi-woord voor kippengaas 'touri-e morgi' is. Het gaas hangt nu voor de balkonspijlen. Nu probeert Eskandar eroverheen te springen.

5) Als wij echt geen zin hebben, neemt de kat een van de knuffelbeesten te grazen. Die nu door het hele huis liggen.

Hackers, email en RSS

Deze site is down geweest vanwege een grootschalige hackaanval op de server. Niet dat dat iets met dit blog van doen had overigens. Ik was al mijn email kwijt en heb nog steeds problemen met posten.

Desondanks doet de mail het weer en ben ik bereikbaar via thomas@onzemaninteheran.nl

Tevens heeft een vriendelijke lezer een RSS feed gemaakt, voor de mensen die weten wat dat is (ik nu wel). http://www.layout.nl/rss/onzemaninteheran

Binnenkort maak ik een button op de site.

Onderhoud

Weer een Tupolev-ongeluk in Iran, dit keer in Mashad, mooie stad. De kranten schreeuwen hier weer moord en brand over het Amerikaanse handelsembargo tegen Iran, wat schuldig zou zijn aan het ongeluk waarbij "maar" (Iraanse autoriteiten) 29 mensen omkwamen.

Klinkt goed in deze gepolariseerde dagen, maar dit is gewoon te wijten aan slecht onderhoud. De band van een het landingsgestel klapte waardoor het toestel van de landingsbaan raakte en in brand vloog. Ik bedoel, wat kost zo'n bandje nou?

Natuurlijk zouden de Iraniers zonder de sancties betere toestellen kunnen kopen, maar ik zou dan ook niet instaan voor het onderhoud. Ik kwam ooit eens een Nederlands team van Fokker-onderhoudsmonteurs tegen in Iran (ja hoor, die bestaan nog). Na een week repareren waren ze doodsbang geworden om terug naar Nederland te reizen. "Wat je hier ziet, onvoorstelbaar. Het wordt met kauwgom en plakbandjes aan elkaar gehouden", verzuchtte er eentje.

Zelf vlieg ik vrij vaak hier in Iran. Spannend. Ik probeer alleen met Iran Air te vliegen en alleen met Airbussen of Fokkers. Natuurlijk zit ik ook af en toe in een Tupolev, maar dat is altijd peentjes zweten. In december vorige jaar hadden mij tolk en ik nog een hele close call met een troepentransportvliegtuig, waar we bijna in hadden gezeten.

UPDATE: op de weg is het niet veel beter in Iran.